“สุขภาวะทางเพศ” ของคุณ ดีปล่าว?

craig_horner_200812_10_1Hiding No More เลิกแอบเสียที วิทยา แสงอรุณ 24-25 ม.ค. 2009

ถามอะไร? งง? คุณอาจกำลังถามตัวเองแบบนี้ ส่วนผมเองก็อยากจะบอกว่า กำลังถามตัวเองด้วยคำถามนี้เหมือนกัน

แล้วสุขภาวะทางเพศของฉัน ดีปล่าว?

ที่จริงคำว่า สุขภาวะทางเพศไม่ใช่คำใหม่แกะกล่อง แต่เป็นคำที่หูคนยังไม่ค่อยคุ้น กระทั่งเจ้าหน้าที่ในระบบสาธารณสุขเองก็เถอะ อาจจะยังไม่รู้จักเลย บางคนอาจรู้แล้ว แต่ไม่เข้าใจ

ส่วนเราๆ ท่านๆ พอได้ยินคำว่า “เพศ” ทีไร ก็นึกถึงเรื่องบนเตียง จริงๆ แล้ว เรื่องบนเตียงเป็นแค่กระผีกหนึ่งของสุขภาวะทางเพศ เท่านั้นเอง สุขภาวะทางเพศจึงมีความหมายมากกว่าเรื่องบนเตียงจนคุณต้องตกเตียง ถ้ารู้

วัยรุ่นชายได้ยินเพื่อนคุยกันว่า ผู้หญิงชอบของใหญ่ และต้องอึดๆ อีกอย่างถ้ายัง “ทำไม่เป็น” จะเสียชาติเกิดเพราะฉะนั้นไม่ได้ต้อง “กรูต้องหัดทำ เดี๋ยวนี้”

หญิงสาวคนหนึ่งไปวัดกับคุณแม่ เธอกำลังก้าวเข้าไปในโบสถ์ คุณแม่ร้องห้าม “ไม่เห็นป้ายเหรอลูก เค้าเขียนว่า ผู้หญิงห้ามเข้า” คุณลูกงง แต่ก็ทำตามคุณแม่บอก

นี่นาย “เกย์ออกสาวต้องเป็นเมีย ส่วนเกย์แมนๆ ต้องเป็นผัว ใช่มั๊ย” เพื่อนคนหนึ่งถาม “แล้วที่เห็นออกสาวทั้งคู่ เป็นแฟนกัน ใครเป็นผัว ใครเป็นเมียล่ะมรึง กรูงง?”

ผู้หญิงคนหนึ่งเห็นทอมกะดี้เดินผ่านหน้าไป หล่อนกระซิบกับเพื่อนทันที “เกลียดจัง ทำไมต้องทำเดินอาดๆ ทำมาดเป็นผู้ชาย อุ๊ย อุบาทว์”

“สถานที่นี้ กะเทยห้ามเข้า” ป้ายตัวเบ้อเริ่มหน้าผับแห่งหนึ่ง

“ไม่มีรักแท้ในหมู่เกย์หรอก เชืื่อดิ” เพื่อนย้ำ

“นี่เธอ เคยเอากระจกส่องจิ๋มดูบ้างหรือเปล่า?” “ต๊าย ทะลึ่ง บ้าเหรอ ใครจะกล้า!”

“หนูไม่เข้าใจจริงๆ ทำไมเจ้านายชอบแต๊ะอั๋ง พูดจา ส่งสายตาให้หนูอยู่เรื่อย หนูแต่งตัวเซ็กซี่ไปหรือเปล่า?”

คุณผู้อ่านคงเคยผ่านเหตุการณ์เหล่านี้มาบ้าง ได้ยินมา คนรอบข้างพูดบ้าง แต่คงไม่ได้ตั้งคำถาม บางคนก็ปล่อยให้ผ่านๆ เลยไปเพราะเคยๆ ชิน ก็เคยได้ยินมาแบบนี้ เคยเจอแบบนี้ หรือเคยโดนแบบนี้ จะให้ทำยังไงล่ะ?

ถึงเวลาแล้วที่คนในสังคมไทยควรจะหันมาสนใจ และปฏิวัติการใช้ชีวิตด้านสุขภาวะทางเพศ หรือ Healthy Sexuality เสียที เพราะสุขภาวะทางเพศ ไม่ใช่แค่เรื่องเพศ แต่ส่งอิทธิพลใหญ่หลวงต่อการดำรงชีวิตของคนเรา ความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล การตัดสินใจในแทบทุกเรื่อง ฯลฯ

และเป็นเรื่องที่ภาครัฐต้องเปลี่ยนมุมมองใหม่ในการทำงาน เพราะที่ผ่านมา ปัญหาความรุนแรงทางเพศ ปัญหาการสื่อสารระหว่างมนุษย์ต่างๆ เพศ ปัญหาเพศในหมู่วัยรุ่น ปัญหาการติดเชื้อเอช ไอ วี ปัญหาการถูกจำกัดสิทธิทางเพศ เป็นเรื่องที่เกี่ยวกับสุขภาวะทางเพศทั้งสิ้น

อย่ามองแค่เรื่อง ทำยังไงให้คนใช้ถุงยางอนามัย? ทำไมนะบอกไปแล้วให้ใช้ถุงทุกครั้ง แต่เหล่าผู้หญิงก็ยังยอมให้ผู้ชายไม่ใช้ สิ่งเหล่านี้มันสะสมหมักหมม ถูกสั่งสอนให้เชื่อตาม และไม่ตั้งคำถามกันอยู่ ในหัวสมองของเราหลายๆ คน จริงๆ แล้ว เราไม่รู้หรอกว่า สุขภาวะทางเพศที่ดี คืออะไร?

pic07-1

สิ่งต่างๆ เหล่านี้ล้วนเป็นผลผลิตจากการรากเหง้าที่เราไม่รู้เรื่อง สุขภาวะทางเพศของเราเลย!

แล้วจะมองยังไงให้เข้าใจ?

ในชีวิตคนเรา สุขภาวะทางเพศมีส่วนประกอบสามอย่างหลักๆ

อย่างแรกคือ บรรดาความคิด-ความเชื่อ-การแสดงออก-พฤติกรรมทางเพศ เรียกรวมๆ ว่า “เพศวิถี” อย่างเช่น เชื่อว่าผู้หญิงชอบของใหญ่ เกย์ กะเทย ทอม ดี้เป็นพวกโรคจิต วิปริต ผิดธรรมชาติ โลกนี้ไม่มีหรอก ความหลากหลายทางเพศ ฯลฯ

ส่วนประกอบอย่างที่สองคือ ผู้ชายต้องเป็นอย่างงั้น ผู้หญิงต้องเป็นอย่างงี้ เกย์ก็ต้องเป็นแบบนี้สิ กะเทยก็เป็นอย่างโง้น หรือเรียกรวมๆ ว่า “เพศสภาวะ” ซึ่งตีกรอบให้คนเราต้องเดินอยู่ในกรอบ ซึ่งเป็นกรอบหญิง-ชาย โดยที่มีผู้ชายเป็นกุมอำนาจในแทบทุกเรื่อง ผู้ชายเป็นใหญ่ ลองมองดู สังคมนี้ควบคุมโดยใคร?

บางครั้ง เราก็มักสับสนไปอ้างว่า เป็นวัฒนธรรมไทยกำหนด ทั้งๆ ที่ไม่เคยมีการอธิบายหรือรับรองว่ามันเป็นวัฒนธรรมไทยอะไรหรือเปล่า

จริงๆ ไม่ได้เกี่ยวอะไรกับวัฒนธรรมชาติใดทั้งสิ้น แต่เป็นวัฒนธรรมแห่งการหล่อหลอม สร้างความเป็นหญิง ความเป็นชายเพื่อสนับสนุนให้ “สังคมชายเป็นใหญ่” ดำรงอยู่ และ”เอื้ออำนวยให้เกิดการใช้อำนาจเหนือกว่าเพราะเกิดมาเป็นเพศชาย”

ส่วนประกอบอย่างที่สามคือ สิทธิมนุษยชน ซึ่งเป็นเรื่องที่ดูเหมือนจะไกลตัว ยากจะเข้าใจ แต่จริงๆ แล้ว ก็คือ เรื่องสิทธิที่พลเมืองพึงมีพึงได้นั่นแหละ และสิทธิการเป็นมนุษย์คนหนึ่งทีี่ต้องการความเท่าเทียม การให้เกียรติซึ่งกันและกัน และความเคารพในการเป็นมนุษย์เหมือนกัน

ทั้งสามอย่างเกี่ยวข้องเชื่อมโยงสัมพันธ์กันอย่างซับซ้อน จนเรางง แยกแยะไม่ออกว่า อะไรคืออะไร แต่ความจริงแล้ว ปรากฏการณ์ หรือเหตุการณ์ต่างๆ นั้น นำเรื่องสุขภาวะทางเพศ มาอธิบายได้แทบทั้งหมด เช่น กรณีที่เกริ่นให้ฟังข้างต้น

วัยรุ่นชายได้ยินเพื่อนคุยกันว่า ผู้หญิงชอบใหญ่ๆ และต้องอึดๆ อีกอย่างถ้ายัง “ทำไม่เป็น” จะอายหญิง เพราะฉะนั้นไม่ได้ต้อง “กรูต้องหัดทำ” (เกิดจากชุดความคิด-ความเชื่อ และการหล่อหลอมเรื่องเพศ)

เร่ื่องจริงก็คือ อวัยวะเพศหญิงลึก 5-8 เซนติเมตร ผู้หญิงไม่สนหรอกว่าจะใหญ่ยาวพิศดารมาแต่ไหน ถ้าลีลาห่วย หรือไม่รู้จัก “สื่อสารทางอารมณ์” คู่นอนคนนั้นก็ไม่ได้ทำให้เธอประทับใจ นั่นแหละห่วยของจริง

ส่วนกรณีที่มารดาห้ามบุตรสาวเข้าโบสถ์เพราะเห็นป้ายบอกผู้หญิงห้ามเข้า ก็คือการส่งต่อชุดความคิด ความเชื่อผิดๆ ให้ผู้หญิงอีกคนรู้สึกว่า ตัวเองเป็นประชาชนชั้นสอง จะเหยีบย่ำเข้าไปข้างในไม่ได้ ส่วนหนึ่งคงมาจากความเชื่อว่า เนื้่อตัวร่างกายหญิงสกปรก เดี๋ยวโบสถ์หมอง

เสียดายคุณแม่ก็อธิบายอะไรคุณลูกไม่ได้ เพราะถูกคุณยายบอกมาอีกที

gay_couple_on_mont_royale

มามองกรณีเกย์สาว-เกย์แมนข้างต้น ที่บอกว่า “เกย์ออกสาวต้องเป็นเมีย ส่วนเกย์แมนๆ ต้องเป็นผัว ใช่มั๊ย” เพื่อนคนหนึ่งถาม “แล้วที่เห็นออกสาวทั้งคู่ เป็นแฟนกัน ใครเป็นผัว ใครเป็นเมียล่ะมรึง กรูงง?”

คนถามไม่ผิดหรอกที่ถามอย่างนั้น เพราะเขาเข้าใจแค่นั้นว่า ในความสัมพันธ์คนหนึ่งต้องรับบทผัว อีกคนต้องรับบทเมีย น่าเศร้าที่เหล่าเกย์ก็ติดกรอบความคิดแบบนี้เหมือนกัน พยายามเอากรอบหญิง-ชาย และการใช้อำนาจ “ที่บกพร่อง” มาบริหารความสัมพันธ์ แล้วในหลายๆ กรณี มันก็ล่ม ก็เลยชอบสรุปว่า “ไม่มีรักแท้ในหมู่เกย์” เบื่อจัง คำนี้

“กะเทย ห้ามเข้า” ก็เป็นอีกเรื่องหนึ่ง และกำลังเป็นกรณีถกเถียงกัน นอกจากคนห้ามมีอคติทางเพศรุนแรงแล้ว ซึ่งเป็นส่วนประกอบจาก “เพศวิถี” ยังเป็นเรื่องสิทธิมนุษยชนอีกด้วย

ถ้ามองดูโดยรวมแล้ว เราๆ ท่านๆ ต่างพบกับความยากลำบากในการมี “สุขภาวะทางเพศ” ที่ดี คุณอาจเป็นผู้ชายที่หล่อเหล่า สาวๆ รุม แต่กลับไม่มีความสุขในชีวิต คิดไม่ออกว่า เพราะอะไรทั้งๆ ที่มีคนมาเสนอให้เลือกเยอะแยะ

คุณอาจจะเป็นผู้หญิงเก่ง รวย สวย เปรี้ยว แต่คุณก็ค้นหาอยู่ว่า ความสุขที่แท้่จริงของฉันคืออะไร? ทำไมแฟนของฉันถึงไม่เข้าใจฉันเลย?

สุขภาวะทางเพศจึงไม่ใช่แต่เรื่องเพศสัมพันธ์กันทั้งนั้น แต่รวมถึงพฤติกรรม การสื่อสาร การอยู่ร่วมกัน ความเสมอภาคเท่าเทียม มีความยุติธรรม ไร้อคติทางเพศเรื่องความหลากหลายทางเพศ ฯลฯ

สังคมประกอบไปด้วยคน และสังคมควรมีระบบที่ช่วยเสริมสร้างให้คนในสังคมมีสุขภาวะทางเพศที่ดี รู้เท่าทัน รู้จักตัวเอง รู้จักบอกว่า “ไม่” รู้จักจะบอกว่า “ฉันต้องการอะไร”

สังคมไทยคงถึง “จุดเปลี่ยน” เพื่อปรับปรุงเปลี่ยนแปลง “ฐานความคิดเรื่องเพศ” ของคนในสังคมเสียใหม่

เมื่อถึงเวลานั้น เราคงเข้าใจดีว่า การประกาศปาวๆ เพียงแค่ว่า “ให้รักนวลสงวนตัว” เด็กผู้หญิงก็ยังท้องก่อนวัยอันควร เราประกาศปาวๆ ว่า “ให้ใช้ถุงยางอนามัยทุกครั้ง” ก็รู้ๆ กันอยู่ แจกถุงยางก็แล้ว แต่อัตราติดเชื้อเอช ไอ วี ก็ดูจะไม่ลด เราประกาศปาวๆ ว่า “อย่าฉีดเจ้าโลก ทำหัวแฉก หรือฝังมุก” วัยรุ่นก็ยังอยากให้มันใหญ่ ให้มันแปลก หวังว่าจะเสริม “ความเป็นชาย” หรือทำให้ผู้หญิงถึงใจ

สิ่งต่างๆ เหล่านี้ เกี่ยวข้องเชื่อมโยงหล่อหลอมมาจากฐานคิดเรื่องเพศแบบเดิมๆ ที่ไม่เท่าทันกับสถานการณ์ในปัจจุบัน ถ้าคุณคิดจะมีสุขภาวะทางเพศที่ดี และมีความสุข ลองหันมาพิจารณาเรื่องราว ประสบการณ์ในชีวิตคุณดู แล้วดูซิว่า เราจะเรียนรู้จากประสบการณ์ของตัวเราได้อย่างไร?

แชะ! แชะ! เป็นเรื่องอีกครั้งที่พระ เณรเป็นเกย์/กะเทยในร่มพระพุทธ พระธรรม แต่ทำตัวไม่เหมาะสม เรื่องนี้เคยถูกหยิบยกมาหนหนึ่ง แล้วก็เงียบใหม่ การออกมาตีฆ้องร้องป่าวอีกครั้ง ถึอว่าดึงความสนใจของส่วนรวมได้ดี แต่การให้ภาพว่าพระเกย์ เณรเกย์ทั่วไปประเทศจะมีพฤติกรรมอย่างนั้นไปหมด จะกลายเป็นการตีตราตอกย้ำคนชายขอบอย่างชายรักชายให้สังคมมองอย่างเหยียดหยาม และต่อไป คงมีการออกมาตรการอะไรออกมาเพื่อให้แน่ใจว่า วัดเป็น homo-free zone แชะ! แชะ! ไรเนี่ย? บิช็อปเกย์คนเก่ง จีน โรบินสันเป็นหนึ่งในคนที่พูดในงานรับตำแหน่งประธานาธิบดีคนใหม่ แต่สถานีเอชบีโอตัดส่วนนี้ออกไปเฉยเลย ทางทีมงานโอบามาบอกว่าเสียใจที่เกิดเหตุการณ์แบบนี้ อย่างนี้ต้องรอดูกันต่อว่า ประเด็นเกย์ในรัฐบาลใหม่นี้จะมีผลอย่างไรในอเมริกา และทั่วโลกแชะ! แชะ!สวัสดีตรุษจีน…

6 thoughts on ““สุขภาวะทางเพศ” ของคุณ ดีปล่าว?

  1. ดูเหมือนว่าประเด็นสุดท้ายที่ทิ้งไว้ให้คิด
    จะมีบทอธิบายต่อไปอีก ใช่ไหมครับ >>>

    ทุกวันนี้ผมก็คิดมันทุกเรื่องละครับ
    ทั้ง (ความ)สุข-(ส)ภาวะ(ปัจจุบัน)-เพศ(ทางเลือก)
    เพียงแต่น้ำหนักจะลดหลั่นกันไปตามสภาพ

    คราวหน้าขอ ขำ ๆ + อีโรติก ได้มั้ยครับ
    ช่วงนี้อยากอ่านอะไรสบาย ๆ แก้เครียดครับ
    (อิอิ เห็นพี่วิทย์เป็นสปาไปซะแล้ว ^_^)

  2. ใครว่างๆ อย่าลืมไปดูหนังแสงศตวรรษนะครับ

    ขออิโรติก+ขำๆ เหรอครับ
    คนขอน่ะ ต้องมีเรื่องอยากเล่าแน่ๆ
    ว่างาย?

  3. บทความนี้เป็นตย.ว่าหญิงไทยตั้งแต่ในอดีตก็ไม่ได้ถือเอาการรักษาพรหมจรรย์จนถึงการแต่งงาน เฉพาะแต่ชนชั้นสูงที่ถือเอาเองว่าการรักษามัน เป็นการเพิ่มค่าแก่หญิงสาวซึ่งจะแต่งงานเพื่อปัจจัยอื่นๆ เช่น ฐานะทางสังคม เส้นทางสู่สังคมหรืออำนาจ ฯลฯ
    SEX THROUGH THE AGES
    Sexuality in old Siam was much more open and diverse than we think
    http://www.bangkokpost.com/leisure/leisurescoop/10200/sex-through-the-ages

    ถือเป็นตย.ว่า เรายังเข้าใจผิดในสุขภาวะทางเพศอยู่หลายอย่าง

    พระกับเกย์ หรือพระเกย์ เป็นประเด็นอันตรายมากๆ เกย์ซวยแน่ๆ ผิดตลอดแหละ ลองไปดูหนังเรื่องThe Priestดิ หนังอังกฤษเก่า แต่หยิบยกประเด็นได้ดี

    หวัดดีตรุษจีน+หวาดกลัววาเลนไทน์ด้วยครับ

  4. ความเห็นส่วนต้วคับบ

    1. ในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้นี้ เท่าที่ทราบมา ในสมัยก่อนเรามีความคิดแบบ หญิงเป็นใหญ่ นะครับ นอกจากสังเกตการเรียกชื่อสิ่งต่างๆ รอบตัวด้วยคำว่า “แม่” ขึ้นต้น เช่น แม่น้ำ หรือแม่โพสพ แล้ว ผู้นำชุมชนที่ชาวบ้านเชื่อว่าเป็นผู้สามารถติดต่อกับพลังเหนือธรรมชาติได้ ก็เป็นผู้หญิง

    2. นอกจากนี้ เรายังมีความคิดแบบหลายเพศอยู่ในสังคมแถบนี้อีกด้วย เช่น กะเทย ก็เป็นวิธีคิดแบบสมัยก่อน คือจำแนกคนที่แสดงออกตรงข้ามกับเครื่องเพศของตน แต่วิธีคิดของฝรั่งนั้นไม่ใช่ เพราะฝรั่งมีวิธีคิดอยู่บนฐานของศาสนาคริสต์ ซึ่งพระเจ้าสร้างผู้ชายจากภาพของท่าน และสร้างผู้หญิงจากกระดูกซี่โครง (ใช่มั้ยนะ?) ของผู้ชายอีกที เพศอื่นๆ จึงไม่มีที่มาที่ไป หาคำอธิบายไม่ได้ ก็เลยกลายเป็นบาป เพราะเป็นสิ่งที่พระเจ้าไม่ได้สร้างมา

    3. ตรงกันข้ามกับในศาสนาพุทธ ที่มีการพูดถึง “เพศ” ในแง่ที่หลากหลายกว่ามาก นอกจากเพศแบบที่เราเข้าใจกันแล้ว เพศยังหมายถึงสถานะต่างๆ ในชีวิตมนุษย์อีก เช่น เพศฆราวาส เพศบรรพชิต ฯลฯ ส่วนเพศแบบที่เราเข้าใจกัน ในพุทธศาสนาก็แบ่งออกเป็น หญิง ชาย บัณเฑาะก์ (ผู้ที่มีอวัยวะเพศไม่ชัดเจน) และ อุภโตพยัญชนก (ผู้ที่มีอวัยวะเพศและจิตใจที่สามารถเปลี่ยนกลับไปกลับมาระหว่างหญิงและชายได้) นอกจากนี้แล้ว บัณเฑาะก์ ยังแบ่งเป็นประเภทย่อยๆ อีก… ซึ่งขี้เกียจพิมพ์แล้วคับ (เหอๆ)

    4. จริงๆ แล้วเพศบรรพชิตนั้น ก็ถือว่าเป็นผู้ตัดขาดจากเรื่องเพศแล้วทั้งสิ้น ไม่ว่าจะจากเพศเดียวกันหรือต่างเพศ ดังนั้น การล่วงประเวณีในสงฆ์ไม่ว่าจะกับเพศใดๆ ก็ผิดทั้งนั้น แต่… พุทธศาสนา ไม่มีที่ไหนบอกไว้เลยว่าการเป็นคนรักเพศเดียวกัน เป็นบาป เพราะวินัยที่กำหนดขึ้นนั้น ไว้ใช้กับสงฆ์เท่านั้น ไม่ได้กินใจความมาสู่ฆราวาส

    คำถาม : สังคมไทยขึ้นชื่อว่าเป็นสังคมพุทธ เข้าใจศาสนาพุทธดีพอหรือไม่ บรรทัดฐานความคิดในปัจจุบันสอดคล้องกับวิถีคิดแบบพุทธจริงหรือ หรือว่าเป็นฝรั่งวิคตอเรียนนุ่งโจงกันแน่ แล้วเราละทิ้งความหลากหลายทางเพศที่เคยยอมรับในภูมิภาคนี้ไว้ที่ไหน

    อ้างอิง: ว่าด้วยเพศ ของ อ.นิธิ เอียวศรีวงศ์
    การช่วงชิงอัตลักษณ์กะเทยในงานคาบาเรต์โชว์ ของ เปรมปรีดา ปราโมช ณ อยุธยา

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s